گزارش دومین نشست «خوانش و تحلیل متون کهن نثر فارسی»
دومین نشست از مجموعه نشستهای تخصصی «خوانش و تحلیل متون کهن نثر فارسی» با عنوان «کلیله و دمنه؛ سیاست، اخلاق و روایت»، در راستای طرح راهبردی «همگرایی»، روز چهارشنبه ۱۳ آبانماه ۱۴۰۵ با حضور دکتر سید محسن هاشمی و جمعی از کارمندان، پژوهشگران و دانشجویان در تالار گفتوگوی معاونت فرهنگی و اجتماعی دانشگاه هنر ایران (پردیس باغ ملی) برگزار شد.
خوانش و بررسی شیوههای روایتپردازی و تمثیل در کتاب «کلیله و دمنه» در دومین نشست خوانش متون کهن
در دومین نشست از مجموعه نشستهای «خوانش و تحلیل متون کهن نثر فارسی»، کتاب «کلیله و دمنه» از منظر ویژگیهای روایی، زبانی و محتوایی مورد بررسی قرار گرفت. در این نشست، ضمن اشاره به پیشینه تاریخی اثر و چگونگی شکلگیری و گسترش آن، بخشهایی از متن خوانده شد و موضوعاتی همچون ساختار حکایتها، شیوه روایتپردازی، شخصیتپردازی حیوانات و نقش تمثیل در انتقال مفاهیم اخلاقی و اجتماعی مورد بحث قرار گرفت.
یکی از محورهای اصلی این نشست، بررسی ساختار تودرتوی روایتها و ارتباط میان حکایتهای اصلی و فرعی بود؛ ساختاری که در آن شخصیتها برای بیان دیدگاه یا انتقال مفهومی خاص، به نقل داستانهای دیگر میپردازند. همچنین، نقش شخصیتهای حیوانی بهعنوان بازتابی از رفتارها و مناسبات انسانی، و چگونگی طرح مفاهیمی چون قدرت، اعتماد، فریب، دوستی و مصلحت از طریق روایتهای تمثیلی بررسی شد. در بخش دیگری از جلسه، ویژگیهای نثر کلاسیک و تفاوتهای زبانی اثر با زبان امروز مورد توجه قرار گرفت.
این نشست با تأکید بر اهمیت مواجهه مستقیم با متون کهن و ظرفیتهای ادبی و داستانی آنها به پایان رسید. «کلیله و دمنه» بهعنوان یکی از نمونههای برجسته ادبیات تعلیمی فارسی، علاوه بر ارزش تاریخی و زبانی، از منظر روایتپردازی، شخصیتسازی و شکلگیری کشمکش نیز قابلیت بررسی دارد و میتواند زمینهای برای شناخت الگوهای داستانگویی و بهرهگیری از میراث ادبی گذشته در تحلیل و آفرینش آثار نمایشی معاصر فراهم آورد.
این مجموعه نشستها با هدف تعمیق شناخت میراث نثر فارسی و بررسی ظرفیتها و امکانهای ادبی آن، در قالب ۱۰ جلسه در پردیس باغ ملی دانشگاه هنر ایران برگزار میشود.
در جلسه سوم این مجموعه نشستها که روز چهارشنبه ۲۰ آبان ۱۴۰۵ در تالار گفوگوی پردیس باغ ملی دانشگاه هنر ایران برگزار میشود، به خوانش متن قابوسنامه اثر عنصرالمعالی کیکاووس بن اسکندر زیاری پرداخته خواهد شد.
عکاس و فیلمبردار و تدوینگر: بامداد قوامسرشت
گزارش: زهرا پاکزاد









